We hebben 2025 voor je in beeld gebracht. In dit jaarbericht laten we de belangrijkste ontwikkelingen en cijfers bij Pensioenfonds PDN zien en zetten we de hoofdpunten op een rij. Wat heeft het fonds met jouw pensioengeld gedaan? Hoe ontwikkelde de dekkingsgraad zich en hoe zit het met de beleggingsresultaten?
Klik onderaan deze pagina voor een printversie (PDF) van dit jaarbericht over 2025. Meer informatie over het jaar 2025 bij Pensioenfonds PDN is te lezen in het volledige jaarverslag, te vinden op de website van Pensioenfonds PDN onder Downloads.
Kerncijfers
Het jaar 2025 in kerncijfers
2025 in kerncijfers: een overzicht van deelnemers, vermogen, premies, rendement, dekkingsgraden en toeslagverlening.
Deelnemers
Totaal
202426.646 personen
202526.345 personen
-1,1% krimp
Actief
20245.629 personen
20255.563 personen
-1,2% krimp
Gewezen deelnemers (slapers)
20248.382 personen
20258.147 personen
-2,8% krimp
Pensioengerechtigden
202412.635 personen
202512.635 personen
+0% groei
Financiële kerncijfers
Pensioenverplichtingen
20246,38 mln. euro
20255,7 mln. euro
-10,7% krimp
Pensioenverplichtingen zijn de pensioenen die Pensioenfonds PDN nu en in de toekomst moet uitbetalen.
Pensioenvermogen
20247,81 mln. euro
20257,75 mln. euro
-0,8% krimp
Pensioenvermogen is het vermogen van Pensioenfonds PDN:
Beleggingen
+ overige vorderingen
- overige schulden
Ontvangen premies
2024111 mln. euro
2025115 mln. euro
+3,6% groei
Ontvangen premies zijn de premies die werkgever en werknemer betalen voor opbouw van het pensioen.
Pensioenuitkeringen
2024273 mln. euro
2025279 mln. euro
+2,2% groei
Pensioenuitkeringen zijn de uitkeringen voor al ingegane pensioenen.
Totaal belegd vermogen
20247,8 mln. euro
20257,74 mln. euro
-0,8% krimp
Totaal belegd vermogen is de totale waarde van de beleggingsportefeuilles.
Beleggingsrendement
Beleggingsrendement
2025+1,6%
Beleggingsrendement zijn directe en indirecte beleggingsopbrengsten. Dit kan zijn rente (bij obligaties), dividend (bij aandelen) of de vermeerdering of vermindering van de marktwaarde van de bezittingen van een pensioenfonds.
Dekkingsgraden
Dekkingsgraad
Start 2025122,3%
Eind 2025135,9%
+13,6% groei
De dekkingsgraad is een maatstaf voor de financiële positief van Pensioenfonds PDN, uitgedrukt in een percentage. Dit percentage geeft de verhouding weer tussen het vermogen van het fonds en alle financiële verplichtingen, nu en in de toekomst. Hoe hoger de dekkingsgraad, hoe zekerder het is dat Pensioenfonds PDN de toegezegde pensioenen kan uitbetalen.
Beleidsdekkingsgraad
Start 2025124,9%
Eind 2025130,3%
+5,4% groei
De beleidsdekkingsgraad is de gemiddelde dekkingsgraad van de laatste 12 maanden.
Vereiste dekkingsgraad
Start 2025116,4%
Eind 2025116,8%
+0,4% groei
De vereiste dekkingsgraad geeft aan hoe hoog de beleidsdekkingsgraad van het fonds wettelijk moet zijn. Als de beleidsdekkingsgraad onder de vereiste dekkingsgraad komt, moet Pensioenfonds PDN een herstelplan indienen.
Minimaal vereiste dekkingsgraad
Start 2025104,2%
Eind 2025104,2%
+0% groei
De minimaal vereiste dekkingsgraad geeft de absolute ondergrens aan. Als de beleidsdekkingsgraad van het fonds hieronder komt, is er sprake van een dekkingstekort. Pensioenfonds PDN heeft dan te weinig vermogen om de pensioenen in de toekomst uit te kunnen betalen. Als de beleidsdekkingsgraad gedurende 5 jaar onder de minimaal vereiste dekkingsgraad blijft, moet het fonds de (opgebouwde) pensioenen verlagen (korten).
Toeslagverlening
Toeslagverlening pensioengerechtigden en gewezen deelnemers
20241,78%
20253,01%
Pensioenfonds PDN streeft ernaar om de pensioenen ieder jaar te verhogen en mee te laten groeien met de prijsstijging. Dit heet indexatie of toeslagverlening.
Toeslagverlening actieve deelnemers
20241,78%
20253,01%
Pensioenfonds PDN streeft ernaar om de pensioenen ieder jaar te verhogen en mee te laten groeien met de prijsstijging. Dit heet indexatie of toeslagverlening.
Financiën
De financiële positie van Pensioenfonds PDN
De dekkingsgraad is een belangrijke maatstaf voor de financiële situatie van het pensioenfonds. De dekkingsgraad geeft aan in hoeverre het pensioenvermogen op een bepaald moment toereikend is om te voldoen aan alle toekomstige pensioenverplichtingen (met name de pensioenuitkeringen).
Behalve de dekkingsgraad moet een pensioenfonds ook een zogenoemde ‘beleidsdekkingsgraad’ berekenen. Die beleidsdekkingsgraad is het gemiddelde van de laatste twaalf maandelijkse dekkingsgraden. Aan de hand van de hoogte van de beleidsdekkingsgraad wordt bepaald of een pensioenfonds moet korten op de opgebouwde pensioenen en ingegane pensioenen.
Dekkingsgraad
Start 2025122,3%
Eind 2025135,9%
+13,6% groei
De dekkingsgraad is een maatstaf voor de financiële positief van Pensioenfonds PDN, uitgedrukt in een percentage. Dit percentage geeft de verhouding weer tussen het vermogen van het fonds en alle financiële verplichtingen, nu en in de toekomst. Hoe hoger de dekkingsgraad, hoe zekerder het is dat Pensioenfonds PDN de toegezegde pensioenen kan uitbetalen.
Beleidsdekkingsgraad
Start 2025124,9%
Eind 2025130,3%
+5,4% groei
De beleidsdekkingsgraad is de gemiddelde dekkingsgraad van de laatste 12 maanden.
We leggen u graag uit hoe de dekkingsgraad van 2025 is berekend.
Download berekening dekkingsgraad pdf
Download berekening dekkingsgraad pdf
Eind 2025 bedroeg de dekkingsgraad 135,9%, wat 13,6% hoger is dan de dekkingsgraad aan het begin van het jaar (122,3%). Behalve de dekkingsgraad moet een pensioenfonds ook een zogenoemde ‘beleidsdekkingsgraad’ berekenen. Die beleidsdekkingsgraad is het gemiddelde van de laatste twaalf maandelijkse dekkingsgraden. Eind 2025 was de beleidsdekkingsgraad 130,3%, wat 5,4% hoger is dan aan het begin van het jaar (124,9%).
Aan de hand van de hoogte van die beleidsdekkingsgraad wordt bepaald of een pensioenfonds zich in een tekort-situatie bevindt en een herstelplan moet indienen bij de Nederlandsche Bank. In een herstelplan geeft een fonds aan op welke manier het denkt een hogere dekkingsgraad te bereiken in de komende jaren. De beleidsdekkingsgraad is bepalend voor het wel of niet verhogen van de pensioenen (indexeren).
Pensioensverhoging
Volledige verhoging133%
Gedeeltelijke verhoging130,3%
Geen verhoging en verhoogde kans op verlaging110%
Op basis van de financiële situatie van het fonds per eind oktober 2025 en de verruimde wettelijke toeslagmogelijkheden voor fondsen die van plan zijn in te varen, beoordeelde het bestuur in 2025 om per 31 december 2025 toeslagen te verlenen. Het fonds besloot dat alle (gewezen) deelnemers en pensioengerechtigden een toeslag van 3,01% (gelijk aan de volledige maatstaf voor prijsinflatie). Dit betreft een extra toeslag van 0,68% ten opzichte van hetgeen zou zijn toegekend als het reguliere toeslagbeleid van Pensioenfonds PDN was toegepast.
Pensioenfonds PDN probeert het pensioen van pensioengerechtigden en gewezen deelnemers elk jaar mee te laten groeien met de stijging van de prijzen en het pensioen van de actieve deelnemers te laten stijgen met de stijging van de lonen. Dit is de ambitie van Pensioenfonds PDN en dit heet toeslagverlening of indexatie. Dit kan alleen als de financiële situatie van het pensioenfonds goed genoeg is.
Meer informatie over toeslagverlening is te vinden op de website van Pensioenfonds PDN.
Door de volledige toeslagverlening zijn er geen gemiste toeslagen over 2025. De gemiste toeslagen (uit eerdere jaren) worden conform het inhaaltoeslagenbeleid van Pensioenfonds PDN bijgehouden om eventueel ingehaald te kunnen worden als de financiële positie van het fonds dit toelaat.
Meer informatie over toeslagverlening is te vinden op de website van Pensioenfonds PDN.
Toeslagverlening pensioengerechtigden en gewezen deelnemers
20241,78%
20253,01%
Pensioenfonds PDN streeft ernaar om de pensioenen ieder jaar te verhogen en mee te laten groeien met de prijsstijging. Dit heet indexatie of toeslagverlening.
Toeslagverlening actieve deelnemers
20241,78%
20253,01%
Pensioenfonds PDN streeft ernaar om de pensioenen ieder jaar te verhogen en mee te laten groeien met de prijsstijging. Dit heet indexatie of toeslagverlening.
Beleggingen
Hoe wij het geld beleggen
Om elke maand de pensioenen te kunnen uitkeren, zijn de pensioenpremies alléén niet voldoende. Een pensioenfonds moet beleggen. Door te beleggen, boeken we winst. Dat is rendement. Beleggingen leveren op lange termijn meer rendement op dan een spaarrekening. Het rendement geeft aan wat de belegging heeft opgebracht en wordt in een percentage uitgedrukt.
Beleggingsportefeuille
2025
2024
Totaal belegd vermogen (in mln €)
7.735
7.342
Categorie
mln. euro (2025)
Weging
Strategische weging
Matchingportefeuille
3.810 mln. euro
49,2%
49,5%
Rente overlay
-149 mln. euro
-3,9%
—
Nominale staatsleningen
1.312 mln. euro
34,4%
32,5%
Inflation-linked bonds
929 mln. euro
24,4%
23,3%
Investment grade credits
676 mln. euro
17,8%
16,9%
Hypotheken
982 mln. euro
25,8%
25,8%
Erfpacht
60 mln. euro
1,6%
-0,4%
Rendementsportefeuille
3.853 mln. euro
49,8%
50,5%
Valuta overlay
8 mln. euro
0,2%
—
Aandelen
1.693 mln. euro
43,9%
43,9%
Hoogrentende Obligaties
761 mln. euro
19,7%
19,8%
Beursgenoteerd Vastgoed
316 mln. euro
8,2%
8,3%
Alternatieve Beleggingen
1.075 mln. euro
27,9%
27,9%
Liquiditeiten
58 mln. euro
0,8%
0%
PPS
14 mln. euro
0,2%
—
Totaal
7.735 mln. euro
100%
100%
Pensioenfonds PDN heeft de beleggingen opgesplitst in een matching- en in een rendementsportefeuille.
Matchingportefeuille
De doelstelling van de matchingportefeuille is om een gunstig risico-/rendementsprofiel te realiseren met obligaties met een hoge kredietwaardigheid. Hiermee wordt een hoge mate van zekerheid nagestreefd. Daarmee dekken we een deel van het renterisico af.
Rendementsportefeuille
De doelstelling van de rendementsportefeuille is om voldoende rendement te behalen om de toeslagambitie waar te maken. Door middel van actief beleid wordt binnen de toegestane risicoruimte geprobeerd extra rendement na kosten te behalen of een lager risicoprofiel te bewerkstelligen.
Om minder risico te lopen, spreidt Pensioenfonds PDN de beleggingen over diverse categorieën. Dit zijn bijvoorbeeld:
Inflation-linked bonds▾
Dit zijn leningen aan (met name) overheden, waarbij de rente- en aflossingen gekoppeld zijn aan de inflatie. Dit betekent dat je gecompenseerd wordt voor gerealiseerde inflaties en dat daarmee een reëel rendement vastgelegd wordt.
Investment grade credits▾
Dit zijn leningen aan bedrijven met een goede kredietwaardigheid. De looptijd van deze leningen is over het algemeen relatief kort (4-5 jaar). Vanwege de goede kredietwaardigheid is de kans dat de leningen inclusief rente terugbetaald worden zeer hoog en het risico laag.
Obligaties en leningen (vastrentende waarden)▾
Hierbij wordt wereldwijd geld uitgeleend aan overheden en bedrijven. Het rendement (de zogenaamde rentevergoeding) is over het algemeen stabiel. Daarnaast belegt Pensioenfonds PDN ook in Nederlandse particuliere hypotheken.
Aandelen▾
Hiermee wordt wereldwijd een belang genomen in het kapitaal van een onderneming. Er valt op langere termijn een hoger rendement te verwachten dan op obligaties, maar het risico is relatief groot.
Alternatieve beleggingen▾
Dit is een beleggingscategorie waarvan een aantrekkelijk rendement wordt verwacht op de middellange termijn. Met de beleggingen binnen deze deelportefeuille wordt daarom gestreefd naar een aantrekkelijk rendement zonder afhankelijk te zijn van benchmarks (marktindices, zoals de AEX). Het gaat hier bijvoorbeeld om beleggingen in microfinanciering, infrastructuur en commodities.
Onroerend goed▾
In onroerend goed kan op twee manieren belegd worden: direct (huizen, winkels en kantoren) en indirect (aandelen in onroerend goedfondsen). Pensioenfonds PDN belegt wereldwijd alleen in indirect onroerend goed.
Valuta overlay▾
De beleggingen vinden plaats in verschillende valuta. Omdat de valuta in waarde kunnen stijgen of dalen ten opzicht van de euro, bestaat het rendement van de internationaal gespreide portefeuille voor een gedeelte uit valutarendementen. Om de invloed van valuta’s op het rendement in euro’s van het fonds te beperken, wordt gebruik gemaakt van valuta overlay. Hierbij dekt het fonds zich af tegen valutabewegingen.
Rente overlay▾
De rentegevoeligheid van de pensioenverplichtingen wijkt af van de beleggingen. Hierdoor wordt er renterisico gelopen. Om dit risico te beperken wordt een gedeelte van het renterisico afgedekt met vastrentende waarden en derivaten. De rente overlay bepaalt mede een deel van het fondsrendement.
Beleggingsrendement (%)
Categorie
2025
Benchmark (%)
Totaal portefeuille
1,6%
1,1%
Matching portefeuille
-8,8%
-9,3%
Rendementsportefeuille
13,4%
12,9%
Van een negatief rendement hoef je niet te schrikken. Pensioenfonds PDN belegt met een lange horizon. Schommelingen worden, naar verwachting, over de jaren gecompenseerd.
Eind 2025 bedraagt het 5-jaars gemiddelde netto-rendement 2,3% op jaarbasis. Het 10-jaars gemiddelde netto-rendement van Pensioenfonds PDN bedraagt eind 2025 3,9% op jaarbasis.
Kosten transacties
Transactiekosten zijn kosten die gemaakt moeten worden om aan- en verkopen tot stand te brengen en administratief af te handelen.
20240,07%
20250,06%
Daling/groei
-0,01%
Kosten vermogensbeheer
Vermogensbeheerkosten zijn kosten voor het beheren van de beleggingen, uitgedrukt als percentage van het gemiddelde belegd vermogen.
20240,42%
20250,39%
Daling/groei
-0,03%
Communicatie
Pensioenfonds PDN gebruikt diverse kanalen om met zijn deelnemers te communiceren
Enkele communicatiemiddelen in cijfers
www.pdnpensioen.nl
63.144Aantal bezoeken
173Aantal bezoeken per dag (gem)
Digitale nieuwsbrief
4.058Aantal abonnees
4Verstuurd
Mijn PDN pensioen
68.494Aantal bezoeken
188Aantal bezoeken per dag (gem)
68,6%Gebruikers Post-Digitaal
E-cards ter attentie van 40-jarigen
128Totaal verstuurde e-cards
Mailing doelgroepgericht
10Verstuurd
PDN Magazine
20.000Oplage
Editiemei
Editieoktober
Waardering
NL Planner
7,7
Waardering
Mijn PDN pensioen
7,6
Waardering
Pensioenreizen
Pensioenreis in dienst
660Verstuurd
294Aantal bezoeken
Persoonlijke gesprekken
162Aantal
Dit zijn vragen die binnen 3 werkdagen beantwoord kunnen en moeten worden.
Eerstelijnsvragen
1.393Totaal
98,6%Tijdig beantwoord
8Waardering
Deze vragen zijn complexer en moeten binnen 10 werkdagen beantwoord worden.
Tweedelijnsvragen
672Totaal
94,2%Tijdig beantwoord
8Waardering
Waardering
Toekennen van ouderdompensioen
8,0
Waardering
Toekennen van partnerpensioen
8,9
Waardering
Waardeoverdracht
8,4
Waardering
Waardering persoonlijke gesprekken
9,4
Waardering
Gesprekken 162
Verantwoordingsorgaan
Wat vindt het verantwoordingsorgaan?
Het verantwoordingsorgaan (VO) heeft tot taak een oordeel te geven over het door het bestuur in 2025 gevoerde beleid en de beleidskeuzes voor de toekomst. Het VO toetst hierbij steeds of de belangen van de verschillende belanghebbenden evenwichtig zijn afgewogen. Het VO bestaat uit acht leden die voortkomen uit de gelederen van de pensioengerechtigden (4), deelnemers (2) en werkgever (2).In de Wet toekomst pensioenen (Wtp) heeft het VO een verzwaard adviesrecht gekregen omdat aan deelnemers geen individueel bezwaarrecht is toegekend.
Het verantwoordingsorgaan
Ton de Boer
(Voorzitter) Gekozen uit en door pensioengerechtigden
Audrey Ringens
(Plaatsvervangend voorzitter) Aangewezen door werkgever
Alexander van den Heuvel
Aangewezen door werkgever
Albert Noteborn
Gekozen uit en door pensioengerechtigden
Feike Hylarides
Gekozen uit en door pensioengerechtigden
Jan Schreuder
Gekozen uit en door werknemers
Marc Silvertand
Gekozen uit en door werknemers
Marjon Doggen-Muijres
Gekozen uit en door pensioengerechtigden
SAMENVATTEND OORDEEL OVER 2025
Het VO is positief over de samenwerking met het bestuur en andere fondsorganen in 2025. Het VO complimenteert het bestuur dat het de kerntaak van het fonds - het uitvoeren van de pensioenregeling - goed op orde heeft in een uitdagend jaar waarin veel extra werk verzet moest worden voor de Wtp transitie. Daarnaast vindt het VO dat het bestuur de evenwichtigheid van besluiten in het Wtp invaardossier voldoende heeft. Het VO vraagt in de communicatie naar deelnemers enerzijds bijzondere aandacht voor de kwantitatieve van de financiële consequenties van de genomen besluiten en anderzijds een transparante uitleg van de verandering in risico's. Deze vindt het VO belangrijk voor het vertrouwen van deelnemers en om evenwichtig en transparant in te kunnen varen.
FOLLOW UP AANBEVELINGEN OVER 2024 (in 2025)
In het jaaroordeel over 2024 had het VO 5 speerpunten voor 2025 benoemd:
1.
Voortgang van het Wtp transitietraject.
2. De communicatie in het kader van de Wtp naar (gewezen) deelnemers en
pensioengerechtigden.
3. De totstandkoming van een toekomstvisie voor Pensioenfonds PDN na de Wtp transitie.
4. Monitoring van de algemene uitvoeringskosten en de Wtp projectkosten.
5. Beleid ten aanzien van toeslagverlening tot aan de transitiedatum.
Deze speerpunten komen in dit jaaroordeel terug met de volgende aanbevelingen:
Ad 1. Aanbeveling
Werk openstaande aanbevelingen voortvarend af en informeer het VO periodiek over de voortgang.
Ad 2. Aanbeveling
De communicatie van PDN stond in 2025 grotendeels in het teken van de Wtp. Het bestuur betrok het VO tijdig
bij het nieuwe communicatieplan en de bijbehorende campagne.
Blijf helder communiceren, vooral over de risico’s en de gevolgen van de Wtp voor individuele deelnemers.
Zorg dat de website ook in 2026 laagdrempelig en actueel blijft.
Ad 3. Aanbeveling
Geef in 2026 prioriteit aan voltooiing van de strategische heroriëntatie, inclusief een duidelijk projectplan met
mijlpalen en heb daarbij oog voor innovatie. Pas de governance pas aan zodra de strategie is vastgesteld.
Ad 4. Aanbeveling
Een meerjarenraming voor de kosten van pensioenbeheer ná invoering van de Wtp, inclusief duidelijke
doelstellingen en maak een transparante vergelijking met de externe benchmark tarieven. Monitor daarbij de
financiële uitkomsten van de vooraf gemaakte tarief afspraken voor zowel PDN als DPS.
Ad 5. Aanbeveling
Het VO is verheugd dat over 2025 de maximale pensioenverhoging (indexatie) kon worden toegekend. Door
uitstel van de invaardatum naar 1 januari 2027 zal het toeslagbeleid ook in 2026 van toepassing zijn. Het VO
verwacht hier tijdig bij te worden betrokken.
AANBEVELINGEN 2025
Het VO heeft in dit verslagjaar 2 formele adviesaanvragen en (positief) beoordeeld over het
voorgenomen invaarbesluit en over verlenging van de uitvoeringsovereenkomst. Daarnaast heeft het VO input
geleverd op het communicatieplan Wtp en heeft het VO diverse reacties van het bestuur op schriftelijke
vragenrondes van het VO aan het bestuur over het invaardossier.
Bij het advies over het invaarbesluit heeft het VO het bestuur negen aanbevelingen meegegeven. Deze richtten
zich meer op;
het vastleggen van het maximaal aanvaardbareatieve verschil in vooruitgang tussen
deelnemerscohorten;
het binnen één jaar na invaren opnieuw van de risicohouding van de deelnemers en
bijzondere aandacht voor het behoud van koopkracht zowel vóór als na het moment van invaren.
Het VO adviseerde daarnaast om een hardheidsclausule op te nemen, voor het geval er toch een groep
deelnemers blijkt te zijn die extra aandacht of extra maatregelen nodig heeft.
Op basis van zijn bevindingen doet het VO nog de volgende aanbevelingen:
Governance
Het VO adviseert om de governance van PDN te herijken zodra de nieuwe strategie en de inrichting van het fonds
na de transitie duidelijk zijn. Hierbij benadrukt het VO dat PDN goed aangesloten moet blijven bij de strategische
plannen van DPS zodat de visies elkaar niet in de weg zitten.
Daarnaast acht het VO het van belang dat PDN vooraf een meerjarenafspraak maakt met DPS over andere
de jaarlijkse resultaatbestemming, het dividendbeleid en de gewenste hoogte van de reserves van DPS, zoals
ook genoemd in jaarverslag 2024.
Verlenging uitvoeringsovereenkomst
• Communiceer voorgenomen besluiten tijdig en betrek het VO vroeg in het proces, met name daar waar het VO
adviesrecht heeft.
SPEERPUNTEN 2026
Het VO benoemt vier prioriteiten voor 2026:
Een zorgvuldige overstap naar het nieuwe stelsel per 1 januari 2027, met duidelijke communicatie over de consequenties voor de deelnemers;
De voortgang van het strategie project van PDN en DPS;
De meerjarenraming van de uitvoeringskosten van PDN na Wtp overgang;
Een tijdig en weloverwogen besluit over de toeslagverlening voor 2026.
De complete tekst en de oordelen van het verantwoordingsorgaan zijn te lezen in het volledige jaarverslag 2025 van Pensioenfonds PDN en op de website in de rubriek 'Nieuws van het VO'.
Raad van toezicht
De conclusie van de raad van toezicht
De raad van toezicht (RvT) houdt toezicht op het bestuur van Pensioenfonds PDN en beoordeelt het functioneren van het bestuur en de processen die het bestuur gebruikt. De raad van toezicht bestaat uit drie leden.
Samenstelling
Marlies van Loon
Rajesh Grobbe
Cor van der Sluis
(Voorzitter)
De taak van de raad wordt bepaald door het wettelijke kader en de statuten en de reglementen van het fonds. De raad ziet toe op een adequate risicobeheersing en evenwichtige belangenafweging door het bestuur en staat het bestuur met raad terzijde.
Het bestuur functioneert in een complexe omgeving, hetgeen een grote inspanning vergt om de strategische,
beleidsmatige agenda van het bestuur te managen. Immers, naast het implementeren van de Wtp zijn visie,
strategie en governance elementen die de toekomstige positie van het fonds raken en naar de mening van de
raad een grote samenhang kennen. Het bestuur heeft ervoor gezorgd dat er sprake was van continuïteit van
bestuur bij afwezigheid van de voorzitter en heeft de raad hierover goed geïnformeerd.
TOEZICHT(THEMA'S) 2025
De raad hanteert voor zijn toezicht de Code Pensioenfondsen als uitgangspunt. De raad richt zich, naast de
hiervoor genoemde wettelijke minimumtaken, in 2025 in elk geval op de volgende speerpunten:
Wet toekomst pensioenen (Wtp)
Hoe bereidt het bestuur het fonds voor op een beheerste en integere transitie naar het nieuwe
pensioenstelsel?
Hoe zorgt het bestuur dat de Wtp-communicatie volledig, tijdig, juist en evenwichtig is voor alle
pensioen- en aanspraakgerechtigden?
Digital Operational Resilience Act (DORA)
Hoe zorgt het bestuur ervoor dat het fonds voldoet aan de nieuwe DORA-vereisten voor digitale
weerbaarheid?
Kostenbeheersing
Hoe zorgt het bestuur voor efficiënt, effectief en transparant kostenbeheer?
Strategie post Wtp
Hoe het bestuur een toekomstgerichte strategie voor het fonds na de Wtp
implementatie?
AANBEVELINGEN
Op basis van bevindingen in het kalenderjaar 2025 komt de raad met de volgende aanbevelingen voor 2026:
Stel voor de Wtp-transitie en de implementatie bij DPS één integraal sturingskader vast met duidelijke
mijlpalen, go/no-go-momenten, escalatiepunten en fallbackscenario’s.
Versterk de regie op de uitbestedingsketen door periodiek te rapporteren over voortgang, risico’s,
afhankelijkheden en de ‘assurance’ die nodig is om vast te stellen dat de uitvoering tijdig en beheerst
gereed is voor de transitie.
Stel in 2026 een samenhangende communicatieaanpak vast voor zowel de resterende Wtp-transitie als
de periode daarna, en borg daarin toetsing op duidelijkheid, balans, begrijpelijkheid en effectiviteit.
Versterk het strategietraject met voldoende capaciteit en expertise, rond in 2026 de fondsstrategie post
Wtp af en vertaal deze naar een herijkt governancemodel, een passende bemensing (met als
aandachtspunt de diversiteit van de bezetting van de fondsgremia) en een concrete uitvoeringsagenda.
Borg dat signalen, adviezen en opinies van de raad, de sleutelfunctiehouders en andere fondsorganen
tijdig bestuurlijk worden besproken, expliciet worden gewogen en aantoonbaar worden opgevolgd.
Versterk de toekomstige wendbaarheid van het fonds door blijvend te investeren in digitale
weerbaarheid, AI-kaderstelling, deskundigheid, countervailing power en diversiteit bij de samenstelling
van het bestuur en andere fondsorganen.
SPEERPUNTEN 2026
De raad richt zich, naast de wettelijke minimumtaken, in 2026 op de volgende speerpunten:
Wet toekomst pensioenen (Wtp)
Tijdige, juiste, volledige en evenwichtige Wtp-communicatie
Tijdige, beheerste & integere transitie van de pensioensystemen voor uitvoering SPR-regeling
(grip op de uitbestedingsketen)
Projectmatige vervolgaanpak voor afstemming met DNB, sociale partners en fondsorganen
Fondsstrategie operationaliseren met duidelijke ‘Plan-Do-Check-Act’-cyclus
De volledige tekst van de bevindingen en aanbevelingen van de Raad van Toezicht en de reactie van het bestuur van Pensioenfonds PDN daarop, is te vinden in het volledige jaarverslag.
Bestuur
De samenstelling van het bestuur
Het bestuur van het fonds bestaat uit acht leden, aangevuld door een onafhankelijk voorzitter. Vier leden worden benoemd op voordracht van werkgevers, twee leden worden benoemd op voordracht van de centrale ondernemingsraad van DSM Nederland BV en twee leden worden benoemd uit en door pensioengerechtigden.
Het bestuur dankt de RvT en het VO voor het delen van hun bevindingen en aanbevelingen. De aanbevelingen stellen het bestuur mede in staat om zijn taken zorgvuldig, evenwichtig en in het belang van de (gewezen) deelnemers, pensioengerechtigden, andere aanspraakgerechtigden en de werkgever(s) uit te voeren. Het bestuur is de RvT en het VO zeer erkentelijk voor hun inzet in 2025, de betrokkenheid en de constructieve gesprekken. Het bestuur kijkt met vertrouwen uit naar de voortzetting van de open en nauwe samenwerking. De complete reactie van het bestuur op de oordelen van het verantwoordingsorgaan, de raad van toezicht en de tekst van die oordelen zijn te lezen in het volledige jaarverslag 2025 van Pensioenfonds PDN.
Bestuurssamenstelling
Arend de Jong
Onafhankelijk voorzitter
Ivo Nelissen
Bestuurslid - Benoemd op voordracht van de werkgevers
Laurine Lemon
Bestuurslid - Benoemd op voordracht van werkgevers
Piet Molenaar
Extern bestuurslid - Benoemd op voordracht van werkgevers
Peter Pasmans
Bestuurslid - Benoemd op voordracht van werkgevers
Eiko de Vries
Extern bestuurslid - Benoemd op voordracht van de centrale ondernemingsraad DSM Nederland BV
Wim Reinartz
Bestuurslid - Benoemd op voordracht van de centrale ondernemingsraad DSM Nederland BV
Piet Rennen
Bestuurslid - Gekozen uit en door pensioengerechtigden
Arie Sonneveld
Bestuurslid - Gekozen uit en door pensioengerechtigden
Duurzaamheid
Het duurzaamheidsbeleid
Pensioenfonds PDN licht zijn duurzaamheidsbeleid toe en legt verantwoording af over de belangrijkste resultaten over het verslagjaar 2025 in het Duurzaamheidsverslag 2025. Het volledige duurzaamheidsverslag is te vinden op de website van Pensioenfonds PDN onder downloads.
In het licht van streven naar duurzaamheid enverantwoord beleggen, heeft het fonds in 2025 het duurzaamheidsbeleid weer verder aangescherpt. Om de meest materiële duurzaamheidsrisico’s te kunnen beoordelen en beheersen, heeft Pensioenfonds PDN het ESG-risicoraamwerk in 2025 verder en een ESG-risicodashboard opgezet. In 2026 zal worden of aanvullende relevante risicofactoren moeten worden opgenomen. Het fonds heeft ook het escalatiebeleid bij voortgang van engagementtrajecten verder verfijnd en hierop geacteerd in 2025. De focus is verschoven van responsiviteit naar daadwerkelijk geboekte voortgang. Daarnaast heeft Pensioenfonds PDN de duurzaamheidsindicatoren geëvalueerd en geconcludeerd dat de KPI over het behalen van engagement‑milestones stuurbaar was en daarmee niet de gewenste impact maakte. Deze KPI werd daarom geschrapt, terwijl de SDG‑gerichte KPI behouden blijft. Pensioenfonds PDN zal de KPI’s blijven evalueren en waar nodig aanscherpen.
Het fonds rapporteert transparant over de uitvoering en effecten van het duurzaamheidsbeleid in dit duurzaamheidsverslag, welke ook op de website van het fonds gepubliceerd is. De cijfers zijn echter vanaf 2025 niet meer extern geaudit uit kostenoverwegingen.
Met het oog op een duurzame toekomst, blijven we inspanningen in 2026 voortzetten, en blijven we inzetten voor het bevorderen van duurzaamheid in elke laag van beleggingsbeleid.
Toekomstperspectieven
Als we vooruitkijken, zien we diverse belangrijke thema’s die aandacht verdienen:
Digitale transformatie en duurzaamheid: De rol van technologie in het bevorderen van duurzaamheid is. Innovaties kunnen bijdragen aan energie-efficiëntie en de van slimme, duurzame steden.
Sociale inclusie en werkgelegenheid: Door te investeren in duurzame projecten kunnen we bijdragen aan het creëren van banen en het bevorderen van sociale inclusie.
Circulaire economie: Het van bedrijven die de principes van de circulaire economie omarmen, is een stap naar het minimaliseren van afval en het efficiënt gebruiken van resources, waaronder waterbeheer.
Ethisch beleggen en mensenrechten: Het is verantwoordelijkheid om ervoor te zorgen dat beleggingen ethische overwegingen en respect voor mensenrechten omarmen.
Biodiversiteit: Het beschermen en bevorderen van biodiversiteit is essentieel voor het behoud van gezonde ecosystemen, die cruciaal zijn voor het leven op aarde. Meer en meer komt er binnen de investeringswereld aandacht voor investeringen die bijdragen aan de bescherming van natuurlijke habitats en de diversiteit van soorten.
We zien de complexiteit van de uitdagingen waar we voor staan en tegelijkertijd zien we de mogelijkheden om een positieve impact te maken. Met toewijding, innovatie, en samenwerking kunnen we bijdragen aan een duurzamere en rechtvaardigere wereld voor iedereen. Om positieve invloed als fonds te vergroten, focussen we al sinds 2021 op drie specifieke duurzaamheidsthema’s:
Gezondheid en welzijn
Klimaat en energie
Grondstoffen en circulariteit.
Deze thema’s zijn gekoppeld aan vier duurzame van de Verenigde Naties, de Sustainable Development Goals (SDG’s). We kijken dan met name naar:
SDG 3: Goede gezondheid en welzijn
SDG 7: Betaalbare en duurzame energie
SDG 12: Verantwoorde consumptie en productie
SDG 13: Klimaatactie
In het duurzaamheidsbeleid zijn een zestal beleidsinstrumenten gedefinieerd, die gebruikt worden om bij te kunnen dragen aan doelstellingen.
Meer informatie over het duurzaamheidsbeleid en de beleidsinstrumenten die Pensioenfonds PDN daarbinnen inzet, is te vinden op de website van het fonds via deze link. Op deze pagina is ook een toelichting te vinden op het gevoerde beleid, inclusief rapportages over hoe er is gestemd tijdens de aandeelhoudersvergaderingen en de voortgang van engagement acties. Ook publiceert het fonds op de website de lijst met de bedrijven en landen waarin is belegd (per jaarultimo).
1. ESG-integratie
Pensioenfonds PDN benut waar mogelijk ESG-factoren in het beheer en voor de beoordeling van beleggingen. ESG staat voor Environment (omgeving/milieu), Social (sociaal) en Governance (ondernemingsbestuur). Duurzaamheidsrisico’s voor de portefeuille en andere ESG-aspecten worden meegenomen in investeringsbeslissingen in de diverse mandaten. Een ander tot de verbeelding sprekend dat hieronder valt is CO2-uitstoot. Met ESG-integratie in het beleggingsproces probeert Pensioenfonds PDN de CO2-uitstoot van de beleggingsportefeuille te verminderen. Het daadwerkelijk wel of niet behalen van deze doelstelling kan pas na 2030 worden vastgesteld. Wel kunnen we in de tussentijd de voortgang van de CO2-reductie monitoren.
Realisatie doelstelling CO2-reductie
2. Impact Investments
Impact investments zijn investeringen in landen, bedrijven of projecten die ook maatschappelijke en milieuproblemen helpen oplossen, zoals armoede in en klimaatverandering. Pensioenfonds PDN doet dit aan de hand van de Sustainable Development Goals van de Verenigde Naties.
Realisatie doelstelling Impact Investments
3. Engagement
Bij engagement wordt de dialoog aangegaan met bedrijven waarin is belegd. Op deze manier kunnen stakeholders bedrijven stimuleren om te veranderen. Middels het instrument engagement is het mogelijk om met bedrijven afspraken te maken over plannen, doelen of ambities. Bijvoorbeeld ten aanzien van een CO2-reductie. Ook wordt met behulp van engagement met bedrijven, die gedrag vertonen dat niet in lijn ligt met de principes van de UN Global Compact en waar (potentiële) negatieve impact is geïdentificeerd, een traject van intensieve dialoog gestart. Een engagementtraject kan als een proactief of reactief engagementtraject worden bestempeld.
Engagement proces
Een engagement traject bestaat uit vier fases. Het begint bij het vaststellen van een bedrijfsspecifieke doelstelling. Daarna treedt CTI in contact met het desbetreffende bedrijf om de vastgestelde problemen aan te kaarten. Hierna wordt gemonitord in hoeverre het bedrijf toezeggingen doet om het probleem aan te pakken tot aan het moment dat de problemen zijn opgelost en de doelstelling zijn behaald. Helaas is dat laatste niet altijd het eindstation van een engagement traject. Bedrijven kunnen ergens tijdens deze fases ‘niet thuis geven’ waardoor een engagement traject moet worden afgebroken. Wanneer het engagementtraject niet tot het gewenste resultaat leidt is in de escalatieladder aangegeven welke voorwaarden desinvestering zal plaatsvinden.
Realisatie doelstelling Engagement
4. Stembeleid
Als institutionele belegger leeft Pensioenfonds PDN de Nederlandse Corporate Governance Code na. Deze code bevat principes en bepalingen over goed bedrijfsbestuur. Het beleid van Pensioenfonds PDN voor goed bestuur is erop gericht om belangen als aandeelhouder te beschermen en invulling te geven aan verantwoordelijkheid als aandeelhouder. Wanneer er aanwijzingen zijn dat een bedrijf, bestaan verschillende mogelijkheden waarop Pensioenfonds PDN zijn invloed kan doen gelden, waaronder het stemmen op de aandeelhoudersvergaderingen van alle beursgenoteerde bedrijven waarin het fonds wereldwijd belegt. Op website publiceren we ieder kwartaal hoe er is gestemd op de algemene vergadering van de waarin we beleggen. Dat doen we per individuele en per stempunt.
In 2025 hebben er 984 aandeelhoudersvergaderingen plaatsgevonden voor alle beursgenoteerde bedrijven in de portefeuille van Pensioenfonds PDN. Op 975 van die vergaderingen heeft CTI namens Pensioenfonds PDN kunnen stemmen. Voor 9 vergaderingen was dat niet mogelijk door geldende liquiditeit beperkende voorwaarden of andere operationele restricties in het stemproces.
Op alle 975 aandeelhoudersvergaderingen is er op meer dan 12.000 voorstellen gestemd. Zoals hierboven benoemd, was het niet mogelijk om op een aantal aandeelhoudersvergaderingen te stemmen waardoor in totaal op 1,1% van het aantal voorstellen niet gestemd is. Op de overige 98,9% is wel gestemd.
Realisatie doelstellingen Stembeleid
5. Uitsluiting
Pensioenfonds PDN belegt op een dusdanige wijze dat zijn beleggingen een afspiegeling zijn van de eigen normen en waarden. Het fonds sluit daarom bedrijven en landen uit op basis van risico op negatieve impact en conflict met zijn normen en waarden. Pensioenfonds PDN hanteert hierbij criteria zoals de schadelijkheid van het product, de om verandering teweeg te brengen door middel van stemmen en engagement, en het gegeven dat er nadelige gevolgen zouden zijn wanneer het product niet meer zou bestaan.
Productgroepen die we bijvoorbeeld (gedeeltelijk) uitsluiten zijn controversiële wapens, clustermunitie, kolen, olie uit teerzanden en tabak. Bedrijven of landen die we uitsluiten op basis van hun gedrag zijn gebaseerd op de 10 principes van de VN Global Compact en internationale sanctielijsten van de VN Veiligheidsraad, Nederland en-of de Europese Unie. Bij ernstige en structurele schending worden landen en bedrijven toegevoegd aan uitsluitingenlijst.
Onze doelstelling bij uitsluitingen houdt in dat we geen beleggingen aanhouden in bedrijven en landen, exclusief fondsbeleggingen, die op uitsluitingenlijst staan. Dit hebben we gehaald. Binnen een kwartaal na screening werden individuele beleggingen in bedrijven en landen die op de uitsluitingenlijst stonden verkocht. Pensioenfonds PDN sluit eind 2025 in totaal 164 bedrijven en 15 landen van het beleggingsuniversum uit. Dit zijn 3 bedrijven minder en evenveel landen in vergelijking met eind 2024.
Realisatie doelstellingen Uitsluiting
6. Transparantie
Om transparant te zijn over het duurzaamheidsbeleid en de uitvoering daarvan, publiceert het fonds jaarlijks een duurzaamheidsverslag. Daarnaast publiceert Pensioenfonds PDN op zijn website op jaarbasis een overzicht van de totale beleggingsportefeuille en rapporteren we op de website over de uitkomsten van het stemgedrag op aandeelhoudersvergaderingen. Tot slot participeert het fonds aan marktbrede initiatieven zoals de VBDO benchmark en de PRI-assessment van de VN.
Implementatie duurzaamheidswetgeving en convenanten in 2025
De verplichte wet- en regelgeving op het gebied van duurzaamheid is de afgelopen jaren steeds verder uitgebreid als gevolg van het Europees Actieplan ‘Duurzame Groei Financieren’. Doel van dit actieplan is het stimuleren van de financiële sector om een bijdrage te leveren aan de klimaatdoelen van Parijs.
EU Sustainability Finance Disclosure Regulation (SFDR wetgeving)
In het kader van de SFDR wetgeving heeft Pensioenfonds PDN gekozen voor een ‘artikel 8ificatie’. Dit betekent dat het fonds duurzaamheidskenmerken implementeert binnen zijn beleggingsportefeuille en hierover ook transparant rapporteert. In 2025 heeft het fonds in het kader van de SFDR wetgeving gerapporteerd over de belangrijkste effecten op door de SFDR wetgeving voorgeschreven duurzaamheidsfactoren. Pensioenfonds PDN stelt nog geen streefpercentage van duurzame beleggingen in de zin van SFDR vast, maar investeert wel degelijk in duurzame investeringen. Het verschil in definities van duurzame beleggingen is echter nog complex. Pensioenfonds PDN gaat in 2026 verder of het hanteren van een minimum percentage aan duurzame investeringen in de zin van de SFDR wetgeving wenselijk en implementeerbaar is (zie ook de paragraaf Taxonomie hieronder).
Taxonomie
De Europese Unie heeft met de Taxonomieverordening criteria opgesteld om per economische activiteit te kunnen bepalen of deze duurzaam worden uitgevoerd. Dat zijn economische activiteiten die bijdragen aan een ecologische doelstelling en die geen significante schade toebrengen aan andere ecologische doelstellingen. In totaal zijn er 6 verschillende ecologische doeleinden gedefinieerd. Pensioenfonds PDN vindt het van belang dat het ook belegt in economische activiteiten die bijdragen aan deze ecologische doelstellingen. Om te bepalen hoeveel Pensioenfonds PDN hierin belegt moet eerst duidelijk worden in welke mate de bedrijven bijdragen aan deze ecologische doelstellingen. Om dit te kunnen bepalen zijn veel gegevens van deze bedrijven vereist. Ieder jaar in het vierde kwartaal evalueert Pensioenfonds PDN de gegevens van bedrijven in de portefeuille en beoordeelt welk streefpercentage aan Taxonomie geclassificeerde beleggingen Pensioenfonds PDN voor het opvolgende jaar kan vaststellen.
Vooruitblik 2026
Na een jaar van voortdurende inspanningen en toewijding aan duurzaamheidsbeleid, blijft focus ook in 2026 gericht op het versterken van duurzaamheidsambitie en het implementeren van concrete maatregelen die bijdragen aan een betere toekomst voor zowel deelnemers als de samenleving als geheel.
In het komende jaar zullen we blijven inzetten voor de verdere en implementatie van duurzaamheidsbeleid. Enkele belangrijke die hoog op agenda staan, zijn meer:
Raamwerk duurzaamheid : We zullen raamwerk voor duurzaamheid blijven versterken. Hierbij zullen we speciale aandacht besteden aanevante thema’s en hoe we processen rondom duurzaam beleggen verder kunnen versterken.
Duurzaamheidsverslag: Het opstellen van duurzaamheidsverslag blijft een belangrijk focuspunt. We streven ernaar om transparant te rapporteren over duurzaamheidsprestaties en de voortgang ten opzichte van doelstellingen.
Targetallocatie impact bonds: We zullen inzet voor impact bonds evalueren en waar nodig aanpassingen maken om doelstellingen op dit gebied te versterken.
Targetallocatie EU-taxonomie gerelateerde beleggingen: Het identificeren en toewijzen van investeringen die voldoen aan de EU-taxonomie zal een focusgebied zijn om duurzaamheidsdoelstellingen te.
ESG Risicomanagement: We zullen blijven inzetten om ESG-risico's effectief te identificeren, te beoordelen en te beheren binnen beleggingsportefeuille. We zullen in 2026 extra aandacht besteden om het ESG risicoraamwerk verder te verfijnen.
Met deze doelstellingen voor ogen streven we ernaar om rol als verantwoordelijke belegger verder te versterken en bij te dragen aan een duurzamere toekomst voor iedereen.
Vooruitblik
Vooruitblik op 2026
WET TOEKOMST PENSIOENEN
In 2026 blijft Pensioenfonds PDN zich richten op de implementatie van de Wet toekomst pensioenen (Wtp). Enerzijds zal het afwachten zijn wat de reactie van DNB is op de ingediende invaarmelding. Dit kan mogelijk nog leiden tot extra werkzaamheden aan de kant van het fonds. Anderzijds zal het fonds samen met DPS de daadwerkelijke implementatie in de systemen en processen vormgeven zodat op een beheerste en integere manier kan worden overgegaan naar de nieuwe solidaire premieregeling.
COLLECTIEVE WAARDEOVERDRACHT NPR
Pensioenfonds PDN een verzoek van alle aangesloten werkgevers voor een waardeoverdracht van de opgebouwde kapitalen, aanspraken en uitkeringen in de nettopensioenregeling (NPR) naar een externe partij waar de NPR wordt. Dit zal moeten plaatsvinden voordat het fonds kan overgaan naar de Wtp. In de eerste helft van 2026 zal hier nader invulling aan gegeven gaan worden.
COMMUNICATIE
In 2026 staat de communicatie over de transitie naar de nieuwe pensioenregeling centraal. Daarvoor is het
communicatie campagneplan Wtp opgesteld.
Belangrijke speerpunten in dit plan zijn:
Werken aan het vertrouwen van de (gewezen) deelnemers en gepensioneerden in zowel Pensioenfonds
PDN als in de nieuwe pensioenafspraken op basis van de Wtp;
Overdragen van voor de verschillende doelgroepenevante informatie over het nieuwe pensioen;
Gedurende de transitieperiode handelingsperspectief bieden in situaties waarin deelnemers keuzes
kunnen maken die een ander effect hebben op hun pensioen vóór of ná de transitiedatum.
De uitvoering van dit plan ziet op de periode na aanbieding van het transitieplan aan Pensioenfonds PDN en zal
doorlopen tot zes maanden na de transitiedatum.
DUURZAAM BELEGGEN
In 2026 evalueren we inzet voor impact beleggingen en maken waar nodig aanpassingen om doelstellingen op dit gebied te versterken. Het bestuur blijft het raamwerk voor duurzaamheid verdiepen, en speciale aandacht besteden aan relevante thema's en hoe we processen rondom duurzaam beleggen verder kunnen aanscherpen.
STRATEGIE
Pensioenfonds PDN gaat in 2026 verder met het van de visie en strategie voor het fonds voor de toekomst. De in de markt voor pensioenen in Nederland en in de pensioensector in het bijzonder worden door Pensioenfonds PDN beoordeeld. Mede op basis hiervan zal Pensioenfonds PDN bepalen welke rol en positie het fonds kan hebben na overgang naar de nieuwe Pensioenregeling. Kwalitatief hoogwaardige dienstverlening aan deelnemers en aangesloten en een goed en duurzaam pensioen blijven het uitgangspunt. Maar innovatie in techniek en productontwikkeling gaat snel. Het is voor Pensioenfonds PDN belangrijk om hier, in nauwe samenwerking met DPS, op tijd op in te spelen en zodoende relevant te blijven in zijn dienstverlening.
TER AFSLUITING
Het fonds dient in deze paragraaf aandacht te besteden aan investeringen, financiering, personeelsbezetting en de omstandigheden waarvan de van omzet en rentabiliteit afhankelijk is. Voor het fonds geldt dat deze een andere invulling hebben dan bij een commerciële. Het fonds is een stichting zonder winstoogmerk, heeft zelf geen medewerkers in dienst en heeft de uitvoering uitbesteed. Voor de toekomst verwachten we daarom dat het aantal medewerkers nul blijft. Er is geen sprake van externe financieringen, ook hiervoor is de verwachting dat dit in de toekomst niet gaat wijzigen. Investeringen betreffen het beleggen van het fondsvermogen ten behoeve van de pensioenverplichtingen binnen het vastgestelde beleggings- en risicokader, de toekomstige investeringen zullen we aan het beleggings- en risicokader blijven toetsen. De financiële van het fonds is daarmee primair afhankelijk van rente-, inflatie- en marktomstandigheden, demografische en (wijzigingen in) wet- en regelgeving, en niet van omzetgroei of commerciële rentabiliteit.
2. Impact Investments
3. Engagement
