SPF Jaarbericht

Marktverwachtingen en geopolitieke onzekerheden

De geopolitieke spanningen zijn in 2025 toegenomen. Het beleid van de US zorgt voor onzekerheid in de financiële markten. Deze tendens zet zich naar verwachting in 2026 voort. Waar voorheen bevordering van onderlinge handel als positief werd beoordeeld, wordt steeds meer nadruk gelegd op autarkie voor bepaalde bedrijfssectoren.

Geopolitieke aspecten van het beleid van China en de EU staan eveneens hernieuwd in de belangstelling. De financiële markten trokken zich van deze onrust in 2025 per saldo weinig aan.

Aandelen stegen door en bereikten nieuwe recordniveaus. Hoe deze situatie zich in 2026 verder ontwikkelt, is onzeker. Aandelenwaarderingen zijn hoog, vooral van aandelen gelieerd aan artificiële intelligentie (AI). Toekomstige winstverwachtingen en -realisaties zullen deze waarderingen moeten ondersteunen om geen negatieve reactie op de markten te veroorzaken. Ook de geopolitieke onrust kan voor toenemende volatiliteit zorgen. Zorgen over schuldenniveaus en oplopende en hoge begrotingstekorten blijven hoog. Economische groeiverwachtingen dalen, maar zijn nog niet verontrustend. De inflatie is in 2025 gedaald, maar ligt nog op een hoger dan gewenst niveau, vooral in de US. Ten aanzien van het beleid van de centrale banken is de verwachting dat de Europese centrale bank de officiële rentetarieven vooralsnog ongewijzigd zal laten, terwijl de verwachting is dat de Amerikaanse centrale bank de beleidsrente met enkele stappen zal verlagen, vooral in de tweede helft van 2026.

Financiële positie

In de loop van 2025 steeg de dekkingsgraad van het fonds met ruim 12 procentpunten, vóór toeslagverlening per 1 januari 2026. Een hogere dekkingsgraad vereenvoudigt de overstap naar de regeling onder de Wtp. Het bestuur monitort het komend jaar de ontwikkeling van de dekkingsgraad voortdurend en beoordeelt daarbij of eventuele verdere beschermingsmaatregelen genomen moeten worden.

Wet toekomst pensioenen

Eind januari 2026 nam het bestuur het besluit tot opdrachtaanvaarding voor de wijziging van zijn pensioensystemen naar de Solidaire Regeling. Vervolgens zijn alle relevante documenten ter beoordeling aan de toezichthouders, DNB en de AFM, ter beschikking gesteld. De ervaring bij andere pensioenfondsen leert dat beide toezichthouders nog vragen hebben, nadere toelichting wensen en soms in gesprek willen over keuzes die het bestuur heeft ge maakt. DNB streeft ernaar om in de zomer de beschikking voor het invaren af te geven.

Begin 2026 heeft DNB goedkeuring gegeven aan het dossier partiële toetsing Risicohouding. Dit deeldossier heeft het bestuur eerder ingediend bij DNB. Doel hiervan was om – naast Datakwaliteit – op voorhand een akkoord te krijgen op dit deel van het invaardossier. Na het indienen van het invaardossier bij de toezichthouders is het vizier bij SPF in belangrijke mate gericht op de implementatie van de uitvoering van de nieuwe regeling en met name de communicatie naar deelnemers toe.

Wet herziening bedrag ineens

Het wetsvoorstel is op 8 oktober 2024 aangenomen door de Tweede Kamer en is thans nog in behandeling bij de Eerste Kamer. Daar is veel discussie over de uitvoerbaarheid van de wet. Dit leidde ertoe dat de Minister een vooronderzoek liet verrichten door Nibud naar een tool voor het bedrag ineens. Tevens is de ingangsdatum uitgesteld naar 1 juli 2026. Onlangs heeft de Minister laten weten dat 1 juli 2026 niet haalbaar blijkt als ingangsdatum. Vanuit een aantal fracties is aangegeven dat uitstel moet worden overwogen tot de Wtp-transitie is afgerond. Het bestuur blijft de verdere ontwikkelingen volgen en er zorg voor dragen dat het fonds daarvoor gereed is op het moment dat de wet van kracht wordt.

Overige wet- en regelgeving

Wetsvoorstel verlenging transitieperiode toekomst pensioenen

Ondertussen is de Wet verlenging transitieperiode naar het nieuwe pensioenstelsel, nadat eerder het amendement Jospeh e.a was afgewezen in de Tweede Kamer, ook vastgesteld door de Eerste Kamer en per 1 januari 2026 in werking getreden. Daarmee is de wettelijk termijn voor de transitie verlengd tot uiterlijk 1 januari 2028 en worden de in de wet opgenomen termijnen verplaatst naar een AMvB. Ook de uiterste termijn voor indiening van het implementatieplan is gewijzigd naar een jaar voor de transitiedatum voor fondsen die na 1 juli 2026 zullen over gaan naar het nieuwe stelsel.

Wetsvoorstel toezeggingen pensioenonderwerpen

Met dit wetsvoorstel, dat naar verwachting in de loop van 2026 zal worden ingediend zullen wijzigingen die door de Minister zijn toegezegd (uniformering kind begrip, vrijwillige voortzetting wezenpensioen) in het kader van de parlementaire behandeling worden doorgevoerd en zullen ook een aantal technische wijzigingen plaatsvinden.

De verordening digital operational resilience for the financial sector- DORA

Met de invoering van DORA op 17 januari 2025 gelden geharmoniseerde Europese eisen voor digitale weerbaarheid en uitbestedingsrisico’s. SPF heeft in 2024 en 2025 de benodigde maatregelen geïmplementeerd en voldoet aan de vereisten voor opzet. In 2026 ligt de nadruk op het aantonen van de werking en het structureel borgen van deze beheersmaatregelen.

Duurzaamheidsbeleid

Het duurzaamheidsbeleid maakt inmiddels een vast onderdeel uit van de bestuursagenda. In 2026 zet het bestuur verdere stappen op het vlak van duurzaamheid en ESG.

O.a. de volgende onderwerpen staan voor 2026 gepland:

Het verder ontwikkelen van het ESG risicodashboard.
Het verder onderzoeken van beleggen met een positieve bijdrage.
Evalueren van de stem- en engagementprovider.
Herziening investment beliefs, waaronder de duurzaamheidsbeliefs.
Evalueren van de gerealiseerde carbon reductie in 2025 en beoordelen of de carbon reductie doelstelling kan worden uitgebreid naar andere beleggingscategorieën.

beleggingsbeleid

In 2026 wordt het strategische beleggingsbeleid al stapsgewijs aangepast aan het strategisch beleid onder Wtp. Met ingang van de rebalancing van 1 februari 2026 wordt het belang in inflation-linked bonds uitgebreid ten laste van het belang in investment grade credits. Ook wordt het landenbeleid van inflation-linked bonds aangepast. In het laatste kwartaal wordt mogelijk, mede afhankelijk van de dekkingsgraad op 30 september 2026 en de marktomstandigheden op dat moment, besloten om de afdekking van het renterisico van het pensioenfonds te verlagen richting de onder Wtp geldende rente afdekking.

Verder worden de investment beliefs in 2026 herzien, dit met het oog op de transitie naar de Wtp per
1 januari 2027.

communicatie

Het komend jaar is de communicatie met name gericht op de gevolgen van de Wet toekomst pensioenen voor de (gewezen) deelnemers en pensioengerechtigden. Daarbij wordt ook aandacht geschonken aan de gevolgen van de verkoop van activiteiten door SABIC en de gevolgen daarvan voor de deelnemers.

ter afsluiting

Het fonds dient in de toekomstparagraaf aandacht te besteden aan investeringen, financiering, personeelsbezetting en de omstandigheden waarvan de ontwikkeling van omzet en rentabiliteit afhankelijk is. Voor het fonds geldt dat deze onderwerpen een andere invulling hebben dan bij een commerciële onderneming. Het fonds is een stichting zonder winstoogmerk, heeft zelf geen medewerkers in dienst en heeft de uitvoering uitbesteed. Investeringen betreffen het beleggen van het fondsvermogen ten behoeve van de pensioenverplichtingen binnen het vastgestelde beleggings- en risicokader. De financiering wordt bepaald door premiebijdragen, beleggingsresultaten. De ontwikkeling van de pensioenverplichtingen geven samen met de financiering de financiële gezondheid van het fonds weer. De financiële ontwikkeling van het fonds is daarmee primair afhankelijk van rente-, inflatie- en marktomstandigheden, demografische ontwikkelingen en (wijzigingen in) wet- en regelgeving, en niet van omzetgroei of commerciële rentabiliteit.

Toekomst

De veranderingen waar SPF voor staat zijn omvangrijk en divers van aard. Deels betreft het ontwikkelingen rondom pensioenen zoals de Wet toekomst pensioenen, de intensivering van communicatie naar deelnemers, het stijgende kostenniveau en de ontwikkelingen in de pensioenmarkt. Deels gaat het ook om geopolitieke veranderingen en de ontwikkelingen bij de werkgever: de deelnemers van SPF zijn werkzaam in de petrochemische industrie, een bedrijfstak die in Europa en met name in Nederland onder druk staat vanwege hoge energielasten en toegenomen regeldruk.

Eind 2025 startte SPF met het in kaart brengen van mogelijke scenario’s voor de toekomst. Onderdeel daarvan was ook het uitvoeren van een SWOT-analyse. Nu de verkopen van de productie-eenheden in Bergen op Zoom en op Chemelot aan Duitse investeringsmaatschappijen zijn aangekondigd zal het bestuur in de loop van 2026 opnieuw moeten vaststellen wat daarvan de impact is op het pensioenfonds. SPF heeft via één van de beleggingsmandaten een belang in één van de twee investeringsmaatschappijen. In de loop van 2026 zal het bestuur beoordelen of het aanhouden van dit belang past binnen het beleid van het fonds.

Voor SPF en de deelnemers is het van belang om aangesloten te blijven bij de verzelfstandigde entiteiten en degenen die binnen die nieuwe entiteiten verantwoordelijk zijn voor pensioenen.

Vooruitblik op 2026